Ademhaling tijdens hardlopen: zo adem je efficiënter en loop je langer

Bij ademhaling tijdens hardlopen draait het om één ding: genoeg zuurstof naar je spieren krijgen zonder dat je buiten adem raakt. De meeste lopers ademen te oppervlakkig of in een ritme dat niet past bij hun tempo. Met een paar gerichte aanpassingen loop je direct comfortabeler en langer door.

Buikademhaling: de basis van goede ademhaling tijdens hardlopen

De meeste mensen ademen in rust via hun borst. Tijdens het lopen is dat niet genoeg. Buikademhaling, ook wel diafragmaademhaling genoemd, haalt meer lucht naar binnen per ademteug. Je middenrif (het spierplaat onder je longen) trekt samen, waardoor je buik naar voren beweegt bij inademing. Dat voelt in het begin onnatuurlijk, maar je went er snel aan.

Een handige manier om dit te oefenen: leg een hand op je buik terwijl je loopt. Beweegt je buik naar voren als je inademt? Dan doe je het goed. Beweegt alleen je borst? Dan adem je te ondiep. Probeer bewust je buik te laten uitzetten bij elke inademing.

Een extra tip: adem recht naar achteren, richting je rug. De zuurstof bereikt dan het best doorbloede deel van je longen, dat zich onderin bevindt. Zo haal je meer rendement uit elke ademteug.

Neus of mond ademen: wat werkt het best?

Veel lopers vragen zich af of ze door hun neus of mond moeten ademen. Het eerlijke antwoord: bij rustig tempo kun je prima door je neus inademen en door je mond uitademen. Je neus filtert en verwarmt de lucht, wat fijn is op koude dagen. Bij een hoger tempo schiet alleen neusademhaling tekort. Dan is ademen via zowel neus als mond tegelijk de slimste optie. Zo krijg je gewoon de meeste lucht binnen.

Ademritme afstemmen op je looppas

Een vast ademritme helpt om efficiënter te lopen en te voorkomen dat je buiten adem raakt. Een veelgebruikt ritme is 2:2, wat betekent twee passen inademen, twee passen uitademen. Dit werkt goed bij een rustig tot gemiddeld tempo.

Bij hogere snelheden schakelen veel lopers over naar 2:1 (twee passen in, één pas uit) of zelfs 1:1. Wil je een langere duurloop afwerken zonder kapot te gaan? Probeer dan 3:2, drie passen in en twee passen uit. Dit ademritme dwingt je automatisch iets rustiger te lopen, wat bij langere afstanden juist voordelig is.

Sommige coaches raden een oneven ritme aan, zoals 3:2 of 2:1. Daardoor wissel je af welk been de grond raakt bij de uitademing. Bij uitademing is je romp iets minder stabiel, en als dat steeds op hetzelfde been valt, vergroot dat de kans op een stitch aan één kant. Een oneven ritme verdeelt die belasting.

Wat te doen bij een stitch

Een stitch (de vervelende steek in je zij) heeft vaak met je ademhaling te maken. Hij ontstaat doordat het middenrif te weinig rust krijgt of doordat de bloedtoevoer naar het middenrif tijdelijk tegenvalt. Herkenbaar: je hebt net gegeten of je ademt te snel en te oppervlakkig.

Als je een stitch krijgt, doe dan het volgende:

  • Vertraag je tempo of stap even.
  • Adem bewust diep en langzaam uit, alsof je een kaars uitblaast.
  • Druk met je vingers op de pijnlijke plek en buig licht voorover.
  • Adem daarna rustig in via de buik.

De stitch verdwijnt bij de meeste lopers binnen één tot twee minuten als je dit doet. Eet je altijd voor het lopen? Wacht dan minstens anderhalf uur na een maaltijd.

Ademhaling bij verschillende tempos

Je ademhaling past zich automatisch aan je tempo aan, maar het loont om er bewust op te letten. Een grove richtlijn:

Tempo Gesprek mogelijk? Handig ademritme
Rustig (duurloop) Ja, volledige zinnen 3:2 of 2:2
Gemiddeld (comfortabel) Korte zinnen 2:2
Snel (tempo of intervals) Nauwelijks 2:1
Sprint Nee Intuïtief, zo veel mogelijk

De “praatest” is een simpele manier om je tempo te bewaken: kun je een zin van zes à zeven woorden zeggen zonder te stotteren? Dan zit je in een gezonde aerobe zone en adem je goed.

Oefenen buiten het lopen

Buikademhaling oefenen terwijl je stilzit of ligt maakt het makkelijker om het toe te passen tijdens het lopen. Ga op je rug liggen, leg één hand op je buik en één op je borst. Adem in via je neus en zorg dat alleen de hand op je buik omhoog komt. Doe dit vijf minuten per dag, en je merkt na een week al verschil tijdens je trainingen.

Goede ademhaling tijdens het hardlopen is geen aangeboren talent, maar een vaardigheid die je traint. Begin met buikademhaling, kies een ritme dat bij je tempo past en wees geduldig. Na een paar weken bewust oefenen gaat het vanzelf, en je merkt dat je langer en comfortabeler kunt doorlopen.